Romy (22) was onlangs veel in het nieuws doordat zij op het laatste moment van haar euthanasie afzag. Wij spraken haar over euthanasie, het leven en alle media-aandacht die nu op haar afkomt.
De optie van euthanasie hielp mij om niet dood te gaan
Ik zie, hoor en merk dat de euthanasie aanvragen bij mensen onder de 30 jaar toenemen. Ik denk dat het goed is dat euthanasie als optie er is, omdat dat idee vaak al heel veel rust kan geven. Verder denk ik niet dat het belangrijk is wat ik ervan vind. Wel kan ik me heel goed voorstellen dat als het leven echt ondragelijk is je een uitweg zoekt en het heeft mij heel erg geholpen om uiteindelijk niet dood te gaan.
Als je voor euthanasie kiest en het ook echt doorzet, dan is het fijn dat iemand in ieder geval afscheid kan nemen en op een humane manier kan gaan. Ik denk ook dat er veel geld bezuinigd wordt in de zorg en dat het vaak lastig is om mensen te vinden. Hierdoor worden problemen en problematiek groter. Ik denk dat daar ook iets misgaat en ik geef daar verder niemand de schuld van, maar er moet wel iets gaan veranderen.
Ik vond de kracht om door te gaan
Mijn lijden is ondragelijk en uitzichtloos verklaard en toch koos ik ervoor om te blijven leven. Er zijn nog steeds momenten dat mijn lijden uitzichtloos en ondragelijk is (meer dan ik zou willen toegeven), maar ik vond kracht om door te gaan. Ik denk dat ik me juist gezien voelde toen ik uitbehandeld werd verklaard en tegen me werd gezegd dat ik echt mijn best heb gedaan.
Als ik daar nu op terugkijk vind ik het heel dubbel. Uitbehandeld zijn was voor mij de sleutel om te blijven leven, hoe gek dat misschien ook klinkt. Maar aan de andere kant dacht ik ook: als mijn behandelaren er niet meer in geloven, hoe kan ik daar dan ooit zelf in geloven? Het blijft dubbel.
Voelen dat mijn lijden niet mijn schuld is helpt mij nog steeds
Wat mij geholpen heeft is dat voelen dat mijn lijden niet mijn eigen schuld was en ik dus indirect goed genoeg ben. Dat gevoel draag ik elke dag met me mee en heeft echt veel veranderd. Ik kreeg echt op het hart gedrukt dat het niet aan mij heeft gelegen of aan mijn inzet. Ik heb altijd eigen regie ervaren en ook de optie om ergens de tijd voor te nemen of om het niet te doen, zoals bij mij bij de allerlaatste vraag: Wil je dit echt? Ik heb nooit het gevoel gehad dat er oordelen waren, welke keuze ik ook maakte.
Mijn verhaal in de media
De media-aandacht is eigenlijk heel positief (op een paar kleine opmerkingen na) en daar ben ik heel erg dankbaar voor. Ik heb veel berichtjes van anderen gekregen via sociale media en ik beantwoord ze eigenlijk allemaal. Soms is het ook lastig omdat er soms dingen bij mij neer worden gelegd waar ik niet zoveel mee kan, al zou ik dat willen. Ik vind het fijn om een luisterend oor te zijn, maar ik kan niet de verantwoordelijkheid van iedereen dragen. Grenzen aangeven vind ik lastig, maar ik leer het steeds meer en ik heb lieve mensen om me heen die ik overal advies om kan vragen. Toch vind ik het uiteindelijk mooi dat sociale media er zijn. Je kan zoveel mensen bereiken en ik vind het zo fijn om van mensen te horen hoe het hen ook weer helpt. Dat is uiteindelijk ook waar ik het voor heb gedaan.
Ik voel ook een bepaalde druk. Toen het artikel online stond was ik echt trots op mezelf. Ik wil zo graag iets doen voor anderen en wilde mijn verhaal daarom delen. Ik heb zoveel lieve berichtjes gehad en dat mensen er echt steun in vonden. De week daarna ging het met mij even niet zo goed, maar durfde ik hier niet over te praten. Ik had het gevoel dat het altijd goed moest gaan, ik heb immers voor het leven gekozen.
Sowieso is mijn grootste vuilkuil het verbergen van mezelf als het niet goed gaat. Ik wil het graag goed doen, maar die weg is niet altijd goed voor mij. Ik heb het hier over gehad met mensen om me heen en ik besefte eigenlijk al snel dat het met niemand altijd goed gaat.
Het is geen rechte weg omhoog
Ik heb voor nu niet voor de dood gekozen, maar dat betekent niet gelijk dat ik voor het leven heb gekozen. Voor mijn geplande euthanasiedatum heb ik natuurlijk jarenlang heel veel gesprekken moeten voeren hierover en zelfs nog behandelingen gevolgd. In alle gesprekken die ik heb gevoerd, heb ik nooit getwijfeld. En ook nu heb ik het er met behandelaren over hoe het kan en of we iets hebben gemist. Maar we hebben niks gemist.
Toen ik koos om het niet te doen op de dag zelf, was er veel verwarring en boosheid bij veel mensen. Maar misschien nog wel de meeste verwarring bij mezelf. Want alles was weg en wat nu? De eerste paar maanden ging het snel nog verder bergafwaarts. Pas later in de kliniek kwam er toch ruimte om te twijfelen. Ik weet nog steeds niet wat precies het omslagpunt was. Dat ging bij mij stukje voor stukje.
Wat ik wel weet is dat ik destijds 500mg oxazepam slikte. Dit slikte ik omdat ik gewoon alles niet aan kon. Na een paar maanden zijn we dat gaan afbouwen. Ik vervloekte mijn arts, erom maar ben haar uiteindelijk heel dankbaar. Toen de oxazepam was uitgewerkt had ik er veel last van, zowel lichamelijk als psychisch. Maar daarnaast had ik ook weer kleine momenten waarin ik een klein beetje plezier ervaarde. Kiezen voor het leven is niet 1 punt waarop je dat beslist. En nog steeds heb ik dagen waarin ik de dood zou kiezen. Maar ik ga niet andere mensen laten winnen die mij alles hebben aangedaan. Ik wil dit keer winnen. Maar wat ik al zei, het is geen rechte weg omhoog.
Ik doe het nu voor mezelf
Ik sta nu zeker anders in het leven. Ik probeer van elk klein positief momentje te genieten. Als je letterlijk met één been in de dood staat, dan ga je je beseffen wat je ooit kan gaan missen. Ik heb veel geleerd van mij als persoon. Dat mijn geluk niet in handen ligt van een ander, dat ik eigenlijk veel meer kan dan ik denk, niet alle mensen zijn het waard om in je leven te houden. Ik leerde dat ik het verdien om goed voor mezelf te zorgen, en dat elke emotie weer voorbijgaat. Ik heb nog steeds suïcidale gedachten, maar ik heb geaccepteerd dat dit misschien altijd wel zo zal blijven, alleen kan ik er beter mee om gaan.
Ik werd gedwongen om mezelf opnieuw te vinden. Ik wist/weet niet wie ik ben zonder doodswens. Wat blijft er nu over? Dit begint zich steeds meer vorm te geven, maar ik ben er nog lang niet en dat is oké. Ook ben ik therapie aan het aangaan op een andere manier. Jarenlang volgde ik de ene na de andere therapie, maar vaak deed ik het voor anderen of omdat ik er een vinkje achter kon zetten. Nu doe ik het voor mezelf en er zit eindelijk langzaam wat verbetering in. Ik ben er nog (lang) niet, maar ik ga het wel aan.
Wat ik jou wil meegeven
Ik zou willen meegeven dat je altijd in jezelf moet blijven geloven en dat wat er ook gaande is, het minder heftig wordt. Misschien gaat het niet weg, maar je gaat er doorheen komen. Je bent het waard om liefde en troost te verdienen. Leef per dag, of zelfs per uur. Niet te ver vooruitkijken, maar het opdelen in kleinere stukjes, zodat het meer te overzien is. En onthoud, zorg eerst voor jezelf, voordat je voor een ander kan zorgen.